ĐỀ CƯƠNG ÔN TẬP MÔN VẬT LÝ 10 (NÂNG CAO)
HỌC KÌ II NĂM HỌC 2008-2009

Lý thuyết: 2,5điểm
Trình bày các khái niệm, định luật, định lý: Động năng, định lý động năng, thế năng, thế năng trọng trường, thế năng đàn hồi, định luật bảo toàn cơ năng, phân biệt va chạm mềm và va chạm đàn hồi, định luật Becnuli, định luật Bôilơmariôt , Định luật Sắclơ , Định luật Gayluyxac, phương trình trạng thái của khí lí tưởng, Phương trình Claperon-Menđêlep, biến dạng cơ của vật rắn, sự nở vì nhiệt của vật rắn.
Giải thích các hiện tượng vật lý: 1,5điểm
Câu 1: Khi bước từ thuyền nhỏ lên bờ, thuyền lùi lại . Hãy giải thích ?
Hướng dẫn:
Gọi M là khối lượng của thuyền, m khối lượng của người và coi hệ người+thuyền là hệ kín.
Gọi
lần lượt là vận tốc của thuyền, người.
+ Trước khi bước lên bờ, động lượng của hệ bằng không
+ Động lượng của hệ khi người nhảy lên bờ:

Áp dụng ĐLBTĐL:
=

Kết luận: ta thấy
ngược chiều với nhau có nghĩa là khi người nhảy lên phía trước thì thuyền giật lùi lại phía sau.
Câu 2: Một người ngồi trong toa xe đang chuyển động có động năng bằng không hay khác không? Hãy giải thích?
Hướng dẫn: Tùy thuộc vào cách ta chọn hệ quy chiếu:
+ Nếu chọn quy chiếu gắn với xe thì động năng của người bằng không
+ Nếu chọn quy chiếu gắn với đất thì động năng của người khác không
Câu 3: Một ô tô đang chạy đều.Lực kéo của động cơ thực hiện công dương. Tại sao động năng của ô tô vẫn không đổi?
Hd : Khi ô tô chuyển động đều thì v = hằng số, có nghĩa là công lực kéo = công cản , do đó công tổng cộng bằng không. Vậy động năng của ô tô không đổi.
Câu 4: giữa động năng và thế năng có gì khác nhau? Thế năng liên quan đến lực thế như thế nào ?
Hd : Điểm khác nhau cơ bản giữa động năng và thế năng là động năng là dạng năng lượng mà vật có được do chuyển động, còn thế năng là dạng năng lượng mà vật có được do vị trí của vật so với mặt đất ( thế năng trọng trường)
+ Mối liên hệ giữa thế năng và lực thế: Thế năng là năng lượng dự trữ của một hệ có được do tương tác giữa các phần trong hệ thong qua lực thế.
Câu 5: Một vật được ném thẳng đứng lên cao, điều gì làm cho vận tốc giảm dần ? Sau khi đạt độ cao cực đại, nguyên nhân nào làm cho vận tốc của vật tăng dần khi rơi xuống ?
+ Khi vật chuyển động đi lên công của trọng lực là công cản làm giảm động năng của vật tức là làm cho vận tốc của vật giảm.
+ Khi vật rơi xuống công của trọng lực là công dương làm tăng động năng của vật tức là làm cho vận tốc của vật tăng dần.


Câu 6: Hãy giải thích tại sao vào mùa hè, ngồi trong những con hẻm nhỏ ta thường thấy mát hơn ?
Hd : Do con hẻm có tiết diện không gian hẹp hơn những con đường lớn nên khi dòng không khí chuyển động( gió) qua những con hẻm nhỏ sẽ có vận tốc lơn hơn những chỗ rộng( đường lớn). Điều đó làm cho người ngồi trong hẻm nhỏ cảm thấy mát hơn.
Câu 7: Đặt hai tờ giấy cho hai mặt song song gần nhau và thổi cho luồng không khí qua khe giữa hai tờ giấy hai tờ giấy không những không bị tách ra mà chúng ép sát vào nhau hơn ? Hãy giải thích?
Giải thích: Khi thổi qua khe giữa hai tờ giấy, vận tốc khí giữa khe hai tờ giấy lớn hơn ở bên ngoài, làm cho áp suất động trong khoảng không gian giữa hai tờ giấy cũng lớn hơn áp suất động bên ngoài, điều đó dẫn đến áp suất tĩnh trong không gian giữa hai tờ giấy nhỏ hơn áp suất tĩnh bên ngoài.
Kết quả là áp lực từ bên ngoài tác dụng lên hai tờ giấy lớn hơn áp lực từ bên trong do đó hai tờ giấy bị ép sát vào nhau.
Bài tập ( 6 điểm)
* Dạng 1: Các định luật bảo toàn
Bài 1: Một ô tô khối lượng 2 tấn đang chạy với vận tốc 72km/h thì người lái nhìn thấy một vật cản trước mặt cách khoảng 20m. Người đó tắt máy và hãm phanh gấp , giả sử lực hãm của ô tô không đổi và bằng 104 N. Hỏi xe có đâm vào vật cản không ?
Bài 2: Một ô tô khối lượng 3 tấn đang chuyển động với vận tốc 54km/h, thì tắt máy, hãm phanh. Tính quãng đường ô tô đi được cho đến khi dừng lại, biết lực phanh Fh = 104N.